Əsas zülalın stresə qarşı müqavimət göstərdiyi aşkar edilmişdir

Laval Universitetinin alimləri müəyyən ediblər ki, stressə davamlı siçanlarda beynin qoruyucu strukturlarından birində daha çox CB1 protein reseptoru var.

32gun.az xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri Nature Neuroscience jurnalında dərc olunub. 

Tədqiqatın rəhbəri, professor Karolin Menardın bildirdiyinə görə, kannabinoid reseptor tip 1 (CB1) zülalı qan-beyin baryerinin mühüm elementidir - qan dövranı sistemi ilə sinir toxuması (o cümlədən beyin) arasında qoruyucu yarımkeçirici strukturdur.

Tədqiqatlar göstərir ki, xroniki sosial stress bu maneəni pozur, iltihab molekullarının beyinə daxil olmasına imkan verir və narahatlıq və depressiyaya səbəb olur. Lakin yeni iş müəyyən edib ki, bu maneənin bir hissəsini təşkil edən hüceyrələr olan astrositlər stressə reaksiyada əsas rol oynayır.

Siçanlar üzərində aparılan təcrübələr zamanı alimlər stressə davamlı heyvanların orqanizmində astrositlərdə CB1 reseptorlarının səviyyəsinin depressiv davranışı olan siçanlara nisbətən xeyli yüksək olduğunu müşahidə ediblər. Bu fakt xroniki stressə cavab olaraq bu reseptorların rolunun araşdırılmasına səbəb oldu.

Alimlər virus vektorundan istifadə edərək, neyronlarına təsir etmədən başqa bir heyvan qrupunun astrositlərində CB1 reseptorlarının ifadəsini artırdılar.

"Bu siçanlarda, stress olmadıqda müşahidə edilən narahatlığın əsas səviyyələri, sosial stressin səbəb olduğu narahatlıq və depressiv davranış əlamətləri kimi azalıb. "CB1 reseptorlarının artan ifadəsi beyindəki qan damarlarının sağlamlığını yaxşılaşdıraraq müqavimətə səbəb olur" deyə Menard yekunlaşdırdı.

Əlavə təcrübələr göstərdi ki, antidepresanlar və ya məşq etmək imkanı verilən siçanlarda CB1 reseptorlarının səviyyəsinin artması da müşahidə olunub.

İnsan beyin toxumasının tədqiqatları CB1 ilə depressiv simptomlar arasında əlaqəni təsdiqlədi. Məlum oldu ki, ağır depressiyadan əziyyət çəkən insanlarda bu protein üçün bu reseptorların sayı əhəmiyyətli dərəcədə azalır
Nilay