Böyük meymunlar kimi sürətlə qaçmayan avstralopiteklər: Yeni tədqiqat nəticələri
Böyük Britaniyanın İngiltərə Raskin Universitetinin alimləri apardıqları tədqiqatda, avstralopiteklerin (Australopithecus afarensis) sürətlə qaçma qabiliyyətinin olmadığını müəyyən ediblər. Bu, onların aktiv şəkildə ov etməsi və ya vəhşi heyvanlardan qaçması barədəki hipotezləri sual altına qoyur.
32gun.az bildirir ki, araşdırma The Conversation portalında dərc olunub.
Avstralopitekler, təxminən 2,9–3,9 milyon il əvvəl Şərqi Afrikada yaşamış ilk hominid növüdür. Onlar iki ayaq üzərində gəzə bilmələri ilə tanınır. 1974-cü ildə Efiopiyada tapılan "Lüsi" adlı avstralopitekin skeleti bu xüsusiyyətin sübutu kimi qəbul edilir. Ancaq hələ də onların necə qaça bildiyi sual altında qalmışdı.
Tədqiqatçılar, Lüsi'nin tam skeletinin 3D modeli üzərində iş aparıblar. Skeletin əskik olan hissələrində digər avstralopiteklərin qalıqlarından əldə olunan məlumatlardan istifadə edilib. Sonra, onlar əzələləri və yumşaq toxumaları əlavə edərək, onların xüsusiyyətlərini meymun və insan arasında dəyişdirərək qaçma sürətini və enerji sərfiyyatını qiymətləndiriblər.
Proqramın nəticələrinə görə, avstralopiteklərin maksimum qaçış sürəti 17,7 km/saatdan artıq olmamışdır ki, bu da müasir insanlarla müqayisədə təxminən iki dəfə azdır (insan rekord sürəti 32 km/saatdır). Bundan əlavə, avstralopiteklərin qaçarkən sərf etdiyi enerji, müasir insanlardan 1,7–2,9 dəfə daha yüksək olub.
Araşdırma göstərir ki, avstralopitekler uzun müddət ov etmə və ya sabrə sarı dişli pişiklər kimi heyvanlardan sürətlə qaçma qabiliyyətinə malik deyildilər. Bunun əksinə olaraq, onların əsas qida mənbəyi, ehtimal ki, daha çevik yırtıcıların öldürdüyü heyvanların cəsədləri və qalıqları olub.
Bu tədqiqat, erkən insanların qaçış qabiliyyətlərinin necə inkişaf etdiyini daha yaxşı başa düşməyimizə kömək edir. Tədqiqat nəticələri, Homo cinsinin nümayəndələri olan Homo erectus kimi növlərdə, təxminən 2–1 milyon il əvvəl, uzun ahille tendonu kimi vacib anatomik dəyişikliklərin baş verdiyini təsdiq edir.
Nilay