Uşaqların sağlam inkişafı üçün gündəlik həyat ritmi böyük əhəmiyyət daşıyır. Mütəxəssislər bildirir ki, düzgün balanslaşdırılmış dərs, idman və açıq hava fəaliyyəti uşaqların fiziki və zehni inkişafını dəstəkləyir, diqqət və yaddaşı artır.
32gun.az bununla bağlı araşdırma aparıb:
Araşdırmalar göstərir ki, 6–10 yaş arası uşaqlar gündəlik olaraq təxminən iki-üç saat dərs oxumalı, 30–60 dəqiqə idmanla məşğul olmalı və açıq havada bir-dörd saat ərzində gəzinti və oyunla məşğul olmalıdır. 11–14 yaşlı uşaqlar üçün dərs vaxtı üç-dörd saat, idman 45–75 dəqiqə, açıq hava fəaliyyəti isə bir-dörd saat arasında olmalıdır. Yeniyetmələrdə, 15–18 yaşda isə dərs saatları dörd-beş saat, idman bir-dörd saat, açıq havada sosial fəaliyyət və gəzinti üçün isə bir-dörd saat ayrılması tövsiyə edilir.
Həftəlik və aylıq rejimlərdə isə mütəxəssislər uşaqların hər gün müntəzəm olaraq idman və açıq hava fəaliyyətləri ilə məşğul olmasını vacib hesab edir. Həftə ərzində ən azı 150–300 dəqiqə orta və yüksək intensivlikli fiziki fəaliyyətin uşaqların inkişafına böyük təsir göstərdiyi qeyd olunur. Aylıq planlarda isə müxtəlif idman növlərinin və açıq hava fəaliyyətlərinin qarışığı uşaqların həm fiziki, həm də sosial bacarıqlarını artırır.
Uşaqların sağlamlıq və inkişafı üçün düzgün balans həm fayda, həm də riskləri özündə ehtiva edir. Mütəxəssislər bildirir ki, müntəzəm dərs və idman diqqəti və yaddaşı gücləndirir, açıq havada gəzinti immun sistemini möhkəmləndirir və stressi azaldır. Sosial bacarıqlar və komanda ruhu da düzgün fəaliyyətlərlə inkişaf edir. Digər tərəfdən, həddən artıq dərs oxumaq göz yorğunluğu və stress yarada bilər, həddindən artıq idman isə fiziki yorğunluq və bəzən zədələnmələrə səbəb ola bilər. Açıq hava və gəzinti üçün kifayət qədər vaxt ayrılmaması isə uşağın psixoloji inkişafına mənfi təsir göstərə bilər.
Uşaq inkişafı mütəxəssisi Dr. Nərminə Məmmədiyə bildirir ki, “Uşaqların gündəlik rejimi yaş kateqoriyasına uyğun planlaşdırılmalıdır. Kiçik yaşlarda oyun və açıq hava fəaliyyətləri dərsdən daha çox vaxt almalı, 11–14 yaşda isə balanslaşdırılmış dərs və idman rejimi önəm daşıyır. Həddindən artıq dərs və ya idman uşaqlarda fiziki və zehni yorğunluq yarada bilər. Ən optimal model gündəlik iki-beş saat dərs, 30–90 dəqiqə idman və bir-dörd saat açıq hava fəaliyyəti, həftəlik isə müxtəlif idman və sosial fəaliyyətlərin qarışığıdır. Bu, uşaqların sağlam və balanslı inkişafına xidmət edir.”
Nilay
