DİGƏR ÖZ XƏBƏR

Hindistanlı alimlər qan laxtalanmasının qarşısını alan süni maddə hazırlayıb

Hindistan Elm İnstitutunun alimləri vanadium oksidi əsasında yeni süni material – “nanozim” hazırlayıblar. Bu maddə qanaxma riski yaratmadan təhlükəli tromb yaranmasının qarşısını almağa kömək edir.

32gun.az xəbər verir ki, Yenilik “Angewandte Chemie International Edition” adlı nüfuzlu elmi jurnalda dərc olunub.

Sağlam orqanizmdə trombositlər yalnız damar zədələnəndə laxtalanma prosesi yaradır. Lakin ağciyər arteriyası tromboemboliyası (TƏLA) və ya COVID-19 kimi vəziyyətlərdə orqanizmdə oksidləşdirici stress və reaktiv oksigen növlərinin (ROS) artması bu prosesi nəzarətsiz hala gətirir və təhlükəli trombozlara səbəb olur.

Tədqiqatçılar təbii antioksidant ferment olan qlutatyonperoksidazanın fəaliyyətini təqlid edən maddələr yaradıblar. Ən effektiv nəticə verən isə vanadium pentaoksid (V2O5) əsasında hazırlanan sferik nanozilər olub. Bu maddələr zərərli oksigen molekullarını neytrallaşdıraraq trombositlərin həddindən artıq aktivləşməsinin qarşısını alır.

Siçanlar üzərində aparılan təcrübədə nanozim TƏLA modelində tromb yaranmasını əhəmiyyətli dərəcədə azaldıb və heyvanların sağ qalma ehtimalını artırıb. Beş günlük müşahidə müddətində heç bir zəhərlənmə və ya davranış pozuntusu qeydə alınmayıb.

Tədqiqatçılar bildiriblər ki, bu inkişafın ən önəmli üstünlüyü onun seçici təsiridir. Ənənəvi antikoaqulyantlardan fərqli olaraq, bu nanozim yalnız patoloji proseslərə təsir göstərir və sağlam qan laxtalanmasına mane olmur.

Hazırda alimlər bu texnologiyanın insultun qarşısını almaqda da effektiv olub-olmadığını araşdırmağı planlaşdırırlar. Yeniliyin xüsusilə COVID-19 və ürək-damar xəstəlikləri olan pasiyentlərdə tətbiqi perspektivlidir.

Ayaz 

Oxşar Xəbərlər